آلمان به‌دلیل کیفیت بالای آموزش و هزینه‌های مقرون‌به‌صرفه، یکی از محبوب‌ترین مقاصد تحصیلی در جهان است. در بیشتر دانشگاه‌های دولتی آلمان شهریه دریافت نمی‌شود و دانشجویان تنها هزینه ترم حدود ۱۰۰ تا ۳۰۰ یورو می‌پردازند؛ هرچند در برخی ایالت‌ها مانند بادن-وورتمبرگ، شهریه دانشجویان غیراروپایی حدود ۱٬۵۰۰ یورو در هر ترم است. دانشگاه‌های خصوصی معمولاً سالانه بین ۵٬۰۰۰ تا ۲۰٬۰۰۰ یورو شهریه دارند و میانگین هزینه زندگی دانشجویی در آلمان حدود ۹۹۲ یورو در ماه برآورد می‌شود. در ادامه این مقاله از لیپلای، جزئیات کامل هزینه تحصیل در آلمان را بررسی می‌کنیم؛ از شهریه دانشگاه‌ها و هزینه زندگی گرفته تا تحصیل در رشته‌های مختلف و روش‌های کاهش مخارج.

هزینه تحصیل در آلمان در یک نگاه

قبل از تصمیم‌گیری برای مهاجرت تحصیلی، آشنایی با برآورد کلی هزینه‌ها ضروری است. در آلمان، شهریه دانشگاه‌های دولتی اغلب رایگان است و دانشجویان فقط هزینه ترم می‌پردازند، اما دانشگاه‌های خصوصی شهریه سالانه دارند. در کنار این هزینه‌ها، باید میانگین هزینه زندگی دانشجویی را هم در نظر گرفت که شامل اقامت، خوراک، حمل‌ونقل و سایر مخارج روزمره است.

در جدول زیر، شهریه دانشگاه‌های دولتی و خصوصی آلمان و میانگین هزینه زندگی دانشجویی را به‌صورت خلاصه مقایسه کرده‌ایم:

این جدول به شما کمک می‌کند یک دید کلی از هزینه تحصیل و زندگی در آلمان داشته باشید و بهتر بتوانید برای برنامه مهاجرت تحصیلی خود تصمیم‌گیری کنید. برای اپلای تحصیلی آلمان می‌توانید روی گروه لیپلای حساب کنید.

هزینه تحصیل در دانشگاه‌های آلمان

هزینه تحصیل در آلمان بسته به نوع دانشگاه، مقطع تحصیلی و رشته انتخابی متفاوت است. در ادامه، جزئیات شهریه دانشگاه‌های دولتی و خصوصی در مقاطع مختلف و برای رشته‌های پرطرفدار را بررسی می‌کنیم.

هزینه تحصیل در دانشگاه‌های دولتی آلمان

همان‌طور که گفتیم تنها هزینه ترم باید پرداخت شود که معمولاً بین ۱۰۰ تا ۳۵۰ یورو در هر ترم متغیر است. این هزینه شامل خدمات دانشجویی، بیمه، و اغلب بلیت حمل‌ونقل عمومی می‌شود. با این حال، دو ایالت بادن-وورتمبرگ و باواریا استثنا هستند. در بادن-وورتمبرگ دانشجویان غیراروپایی باید شهریه‌ای حدود ۱٬۵۰۰ یورو در هر ترم بپردازند و در برخی دانشگاه‌های ایالت باواریا نیز ممکن است هزینه‌هایی اضافه دریافت شود. بنابراین بررسی شرایط هر ایالت پیش از انتخاب دانشگاه ضروری است.

هزینه تحصیل در دانشگاه‌های خصوصی آلمان

برخلاف دانشگاه‌های دولتی، دانشگاه‌های خصوصی آلمان شهریه‌های بالاتری دارند و معمولاً سالانه بین ۵٬۰۰۰ تا ۲۰٬۰۰۰ یورو متغیر است. این تفاوت قیمت به اعتبار دانشگاه، رشته تحصیلی و مقطع انتخابی بستگی دارد.

در جدول زیر پنج دانشگاه خصوصی محبوب آلمان و شهریه سالانه آن‌ها در سال ۲۰۲۶ را مشاهده می‌کنید:

این جدول به شما کمک می‌کند در انتخاب دانشگاه خصوصی مناسب با توجه به بودجه و رشته تحصیلی تصمیم آگاهانه‌تری داشته باشید. 

مقایسه شهریه دانشگاه‌های برتر آلمان 

برای داشتن دید بهتر از هزینه‌ها، در جدول زیر شهریه برخی از برترین دانشگاه‌های آلمان در مقاطع مختلف همراه با هزینه ترمی و سایر هزینه‌های اجباری آورده شده است. این جدول نسبت به رقبا کامل‌تر است تا بتوانید تصمیم آگاهانه‌تری بگیرید:

با استفاده از این جدول می‌توانید هزینه‌های تقریبی هر دانشگاه را پیش از اپلای بررسی کنید.

هزینه تحصیل در آلمان بر اساس مقطع تحصیلی

هزینه تحصیل در آلمان بسته به مقطع تحصیلی متفاوت است و از دوره‌های کارشناسی تا دکتری، شرایط مالی خاص خود را دارد. شناخت این تفاوت‌ها به شما کمک می‌کند برنامه‌ریزی دقیق‌تری برای انتخاب دانشگاه و مدیریت هزینه‌های تحصیل داشته باشید. در ادامه، جزئیات شهریه برای هر مقطع را همراه با جدول دانشگاه‌های مهم آلمان بررسی می‌کنیم.

هزینه تحصیل در مقطع کارشناسی

تحصیل در مقطع کارشناسی در آلمان به‌ویژه در دانشگاه‌های دولتی بسیار مقرون‌به‌صرفه است و اغلب تنها شامل پرداخت هر ترم می‌شود. با این حال، در دانشگاه‌های خصوصی شهریه‌ها بالاتر است و بسته به رشته و دانشگاه می‌تواند سالانه چند هزار یورو متغیر باشد.

در جدول زیر، شهریه مقطع کارشناسی در تعدادی از دانشگاه‌های معتبر آلمان را مشاهده می‌کنید:

با بررسی این جدول می‌توانید شهریه مقطع کارشناسی را در دانشگاه‌های مختلف آلمان مقایسه کنید. 

هزینه تحصیل در مقطع کارشناسی ارشد

شهریه کارشناسی ارشد در دانشگاه‌های دولتی آلمان برای دانشجویانی که در همان دانشگاه دوره کارشناسی را گذرانده‌اند رایگان است. اما اگر قصد تغییر دانشگاه یا رشته داشته باشید، ممکن است هزینه هر ترم کمی افزایش یابد و بین ۱۵۰ تا ۴۰۰ یورو باشد.

در جدول زیر، شهریه مقطع کارشناسی ارشد در برخی از دانشگاه‌های معتبر آلمان آورده شده است:

انتخاب دانشگاه مناسب در این مقطع می‌تواند تأثیر زیادی بر مدیریت بودجه تحصیلی داشته باشد. برای دریافت فول‌فاند آلمان می‌توانید امور کاری خود را به گروه لیپلای بسپارید.

هزینه تحصیل در مقطع دکتری

مقطع دکتری در آلمان بیشتر بر پژوهش و همکاری با اساتید متمرکز است و اغلب دانشجویان از طریق پروژه‌های تحقیقاتی یا بورسیه‌های تخصصی حمایت مالی می‌شوند. این ساختار باعث می‌شود ادامه تحصیل در این مقطع با کیفیت آموزشی بالا و فشار مالی کمتر همراه باشد.

در جدول زیر، هزینه‌های مقطع دکتری در دانشگاه‌های مطرح آلمان را مشاهده می‌کنید:

اگر به دنبال کاهش هزینه هستید، بورسیه‌های تحقیقاتی این مقطع را هم بررسی کنید.

هزینه تحصیل در آلمان بر اساس رشته‌های پرطرفدار

هزینه تحصیل در آلمان علاوه بر مقطع تحصیلی، به رشته انتخابی هم بستگی دارد. برخی رشته‌ها مانند پزشکی، دندانپزشکی و داروسازی به‌دلیل طول دوره و هزینه‌های جانبی، گران‌تر هستند، در حالی که رشته‌های مهندسی و فنی معمولاً کم‌هزینه‌ترند و حتی فرصت‌های بیشتری برای دریافت بورسیه دارند. در ادامه، جزئیات شهریه هر رشته را توضیح می‌دهیم.

هزینه تحصیل پزشکی در آلمان

تحصیل پزشکی در آلمان به دلیل کیفیت بالای آموزش و فرصت‌های شغلی آینده، از محبوب‌ترین انتخاب‌هاست. در اغلب دانشگاه‌های دولتی، تحصیل پزشکی رایگان است و دانشجویان تنها هزینه ترم را در هر ترم می‌پردازند. طول دوره حدود شش سال و نیم است و شامل آموزش‌های تئوری، کارآموزی‌های بالینی و آزمون‌های متعدد می‌شود. به‌دلیل سختی پذیرش و هزینه‌های بالای زندگی، بسیاری از دانشجویان به دنبال دریافت بورسیه‌های تحصیلی یا کمک‌هزینه‌های دانشجویی هستند تا بخشی از مخارج را کاهش دهند.

هزینه تحصیل دندانپزشکی در آلمان

رشته دندانپزشکی نیز در آلمان طرفداران زیادی دارد و کیفیت آموزش آن در سطح بین‌المللی شناخته‌شده است. در دانشگاه‌های دولتی، دانشجویان این رشته شهریه‌ای پرداخت نمی‌کنند و فقط هزینه ترم را می‌پردازند. اما در دانشگاه‌های خصوصی، شهریه گزافی پرداخت می‌شود. طول دوره دندانپزشکی حدود پنج سال است و شامل کارهای عملی گسترده در کلینیک‌ها می‌شود. به‌دلیل بالا بودن هزینه تجهیزات و مواد مصرفی، حتی در دانشگاه‌های دولتی هم ممکن است دانشجویان بخشی از هزینه‌های عملی را جداگانه پرداخت کنند.

هزینه تحصیل داروسازی در آلمان

رشته داروسازی در آلمان یکی از حوزه‌های پرتقاضا برای دانشجویان بین‌المللی است. مدت‌زمان تحصیل معمولاً حدود چهار سال و نیم است و در اغلب دانشگاه‌های دولتی رایگان محسوب می‌شود، به جز هزینه ترم که در هر ترم متغیر است. دانشگاه‌های خصوصی اما شهریه‌های بالاتری دارند و معمولاً سالانه بین ۱۰٬۰۰۰ تا ۱۸٬۰۰۰ یورو دریافت می‌کنند. از آنجا که این رشته به آزمایشگاه‌ها و پروژه‌های تحقیقاتی وابستگی بالایی دارد، ممکن است برخی هزینه‌های جانبی برای تجهیزات و مواد آزمایشگاهی هم به دانشجو تحمیل شود.

هزینه تحصیل مهندسی و رشته‌های فنی در آلمان

تحصیل مهندسی در آلمان به‌ویژه در دانشگاه‌های فنی و صنعتی، هم به دلیل کیفیت آموزش و هم بازار کار گسترده، طرفداران زیادی دارد. مزیت بزرگ این رشته‌ها در دانشگاه‌های دولتی، شهریه رایگان و فقط هزینه ترم است. در دانشگاه‌های خصوصی، شهریه مهندسی بین ۷٬۰۰۰ تا ۱۵٬۰۰۰ یورو در سال خواهد بود. رشته‌های مهندسی در آلمان از حمایت گسترده دولت و صنایع برخوردارند و بسیاری از دانشجویان می‌توانند از برنامه‌های بورسیه یا قراردادهای کارآموزی بهره‌مند شوند تا بخشی از هزینه‌های زندگی و تحصیل را جبران کنند.

هزینه زندگی دانشجویی در آلمان ۲۰۲۶

هزینه زندگی دانشجویی در آلمان یکی از مهم‌ترین فاکتورها در تصمیم‌گیری برای اپلای است. آلمان به دلیل کیفیت بالای زندگی و زیرساخت‌های پیشرفته، هزینه‌های معقول‌تری نسبت به بسیاری از کشورهای اروپایی دارد. این هزینه‌ها شامل اجاره، خورد و خوراک، بیمه، حمل‌ونقل، اینترنت و کتاب می‌شود. در ادامه، جزئیات این موارد را در یک جدول کامل بررسی می‌کنیم:

با در نظر گرفتن تمام این موارد، میانگین هزینه زندگی دانشجویی در آلمان حدود ۹۹۲ یورو در ماه و تقریباً ۱۱٬۹۰۰ یورو در سال برآورد می‌شود. این برآورد حداقلی است و سبک زندگی شما می‌تواند این مبلغ را افزایش یا کاهش دهد. برای آگاهی بیشتر از هزینه‌ها فرم مشاوره گروه لیپلای را پر کنید.

هزینه‌های پنهان مهاجرت تحصیلی به آلمان

هزینه‌های مهاجرت تحصیلی به آلمان تنها به شهریه دانشگاه و هزینه‌های زندگی محدود نمی‌شود. برخی هزینه‌های پنهان وجود دارد که بسیاری از دانشجویان در برنامه‌ریزی اولیه به آن‌ها توجه نمی‌کنند و همین موضوع می‌تواند بودجه شما را تحت‌ تأثیر قرار دهد. در ادامه، مهم‌ترین این هزینه‌ها را مرور می‌کنیم:

• هزینه ترجمه و آزادسازی مدارک: شامل ترجمه رسمی ریزنمرات، مدارک تحصیلی و مهرهای وزارت دادگستری و امور خارجه برای پذیرش دانشگاه؛
• اپلیکیشن فی و تمکن مالی: پرداخت هزینه بررسی مدارک دانشگاه و ارائه تمکن مالی سالانه حدود ۱۱٬۹۰۴ یورو برای دریافت ویزای دانشجویی؛
• هزینه کلاس‌های زبان آلمانی و آزمون‌ها: شامل شرکت در دوره‌های زبان آلمانی و پرداخت هزینه آزمون‌های موردنیاز مانند TestDaF یا DSH.

برآورد دقیق این هزینه‌ها پیش از شروع فرایند اپلای ضروری است؛ زیرا با مدیریت مالی آگاهانه می‌توانید بدون دغدغه مسیر مهاجرت تحصیلی خود را طی کنید.

راه‌های کاهش هزینه تحصیل در آلمان

یکی از مزیت‌های بزرگ تحصیل در آلمان، وجود روش‌های متنوع برای کاهش هزینه‌هاست. با برنامه‌ریزی درست، می‌توانید بخش قابل‌توجهی از هزینه‌های تحصیل و زندگی را جبران کنید. در ادامه، مهم‌ترین این راهکارها را معرفی می‌کنیم:

• دریافت بورسیه‌های تحصیلی آلمان: شامل برنامه‌های معتبر مانند DAAD، بورسیه هاینریش بل و دیگر کمک‌هزینه‌های دانشگاهی که بخش زیادی از شهریه و هزینه زندگی را پوشش می‌دهند؛
• کار دانشجویی: امکان اشتغال پاره‌وقت تا سقف ۲۰ ساعت در هفته برای دانشجویان بین‌المللی و کسب درآمد برای تأمین بخشی از هزینه‌های زندگی؛
• زندگی در خوابگاه و اشتراک هزینه‌ها: انتخاب خوابگاه‌های دانشجویی و استفاده از سیستم اشتراک هزینه مسکن و خوراک برای مدیریت بهتر بودجه.

با به‌کارگیری این روش‌ها، هزینه تحصیل و زندگی در آلمان به‌طور قابل‌توجهی کاهش می‌یابد و فشار مالی کمتری بر دانشجو و خانواده وارد می‌شود.

کلام آخر لیپلای

تحصیل در آلمان فرصتی ارزشمند برای تجربه آموزش باکیفیت در یکی از بهترین نظام‌های آموزشی جهان است. آگاهی از هزینه تحصیل در آلمان، مخارج پنهان و راه‌های کاهش هزینه‌ها، به شما کمک می‌کند برنامه‌ریزی دقیق‌تری داشته باشید. اگر قصد دارید برای ادامه تحصیل در آلمان اقدام کنید، مشاوران لیپلای آماده‌اند تا مدارک شما را بررسی کرده و تخمین دقیقی از هزینه‌ها و بهترین مسیر اپلای ارائه دهند.

سوالات متداول

1. آیا تحصیل در آلمان رایگان است؟ بله، در اکثر دانشگاه‌های دولتی آلمان تحصیل رایگان است و فقط هزینه ترم حدود ۱۰۰ تا ۳۵۰ یورو پرداخت می‌شود.
2. میانگین هزینه زندگی دانشجویی در آلمان چقدر است؟ به‌طور میانگین، هزینه زندگی دانشجویی در آلمان حدود ۹۹۲ یورو در ماه و نزدیک به ۱۱٬۹۰۰ یورو در سال است.
3. آیا امکان کار دانشجویی در آلمان وجود دارد؟ بله، دانشجویان بین‌المللی می‌توانند تا سقف ۲۰ ساعت در هفته کار پاره‌وقت انجام دهند و بخشی از هزینه‌های خود را تأمین کنند.
4. مهم‌ترین بورسیه‌های تحصیلی آلمان کدام‌اند؟ بورسیه‌های DAAD، هاینریش بل، اراسموس و بورسیه‌های اختصاصی دانشگاه‌ها از مهم‌ترین گزینه‌ها برای کاهش هزینه‌های تحصیل هستند.

منبع

https://www.studying-in-germany.org/what-does-it-cost-to-study-in-germany